20 jun 2019

De geschiedenis van het toilet

Van onze behoeften doen op straat naar een hygiënisch en schoon toilet: dáár zitten behoorlijk wat jaren (lees: eeuwen) tussen. Wij nemen je mee door de geschiedenis van het toilet!

Lang, lang geleden

In de tijd van de Romeinen werden de eerste openbare toiletten gebouwd. We spreken dan over de periode van 750 jaar voor Christus tot 476 jaar na Christus. Deze tientallen zittingen naast elkaar hadden niet alleen een functionele functie, maar waren ook sociaal een goede toevoeging aan de samenleving. De ontlasting van de Romeinen viel in een bak met stromend water en werd vervolgens afgevoerd, bijvoorbeeld door een kabbelend riviertje. Toiletpapier was er nog niet. Daarvoor in de plaats gebruikten de Romeinen een spons. En die spons, die kon natuurlijk weer prima hergebruikt worden!

Van beerput naar kakstoel

In de middeleeuwen (rond het jaar 500) ging het weer heel anders: de openbare toiletten waren in deze periode namelijk niet meer aan de orde. Men deed zijn behoefte weer gewoon op straat en de rijken loosden hun behoeften in een beerput. Er ontstond handel in urine: kleermakers en leerlooiers verwerkten dit in hun producten. Toen de renaissance aanbrak kregen de rijken een kakstoel: een stoel met een gat erin en daaronder een emmer. En het ‘gewone’ volk? Dat kreeg een openbaar toilet. Précies zoals de Romeinen hem toentertijd hadden bedacht.

Tegen de stank

Je kunt je vast voorstellen dat die openbare toiletten een enorme stank met zich meebrachten. John Harington, een hoveling van koningin Elizabeth van Engeland, bedacht daarom het kleppensysteem. In de 18de eeuw begonnen uitvinders elkaar af te wisselen met steeds betere oplossingen tegen de stank. Denk bijvoorbeeld aan doortrek- en afvoersystemen. Tóch was het pas in de 20e eeuw dat in Nederland riolen en waterleidingen aangelegd werden: één van de voordelen van onze toenemende welvaart. Dit was officieel het einde van de beerwagen, emmers en beerputten en de start van een schone en hygiënische toekomst.

Terug naar overzicht